15 49.0138 8.38624 arrow 0 both 0 4000 1 0 horizontal https://www.eenplekomteblijven.be 300 4000 - 0
theme-sticky-logo-alt

#eenplekomtelezen – zomereditie

Ik moet op voorhand een ding toegeven: de zomer is niet mijn favoriete leesseizoen. Ik lees natuurlijk in elk seizoen graag en, oké, met een boekje in de schaduw of in het park is niet meteen een straf, maar er gaat voor mij niets boven een druilerige herfstavond of een steenkoude winterdag in combinatie met een goed boek. Lekkere thee erbij, chocolademelk misschien. Desondanks ben ik blij met wat ik deze zomer gelezen heb: goede en interessante boeken, boeken die me intrigeerden maar hun verwachtingen niet helemaal waar maakten, boeken waar ik nog geregeld aan terugdenk. Hier zijn ze.

Red Clocks van Leni Zumas stond al een tijdje op mijn lijst van boeken die ik graag snel wilde lezen. Ik wist dat het een soort dystopisch verhaal was, een genre dat ik sinds Concept M van Aafke Romeijn steeds interessanter begin te vinden. Ik wist ook dat het over vrouwen ging en dat het zich afspeelde in een Amerika waarin abortus eens te meer illegaal geworden is, in vitro fertilisatie verbannen werd en de zogenaamde ‘Personhood Amendment’ rechten van leven, vrijheid en eigendom toekent aan elke embryo. De roman maakt duidelijk hoe het leven van verschillende vrouwen, in verschillende fases van hun leven, door deze wetten beïnvloed wordt. De hoofdstukken zijn gestructureerd volgens de ‘functie’ of het abstracte profiel van de vrouwen in plaats van op hun naam. Op die manier komen de verhalen op een slimme manier los van het individuele niveau en krijgen ze meer universele draagkracht. Aanvankelijk kostte het mij wat tijd om de stijl van de roman te leren appreciëren, maar na een paar hoofdstukken was ik helemaal verkocht. Een van de beste boeken die ik dit jaar gelezen heb. Zonder twijfel. Ik zou willen dat iedereen dit leest.

Conversations with Friends van Sally Rooney leverde een nogal aparte leeservaring op. Eerst en vooral: dit is een debuut van een auteur die op het moment dat ze dit boek schreef ongeveer 25 was. Daar doe ik mijn hoed voor af. Het boek is zo goed geschreven dat ik, hoewel ik het onderwerp nogal vervelend vond, toch altijd weer wou blijven lezen. Het is zelfs zo goed geschreven dat ik, hoewel ik soms pisnijdig werd van de zelfingenomenheid en de blanke middenklasseproblemen, toch meteen alvast Rooney’s tweede boek (dat eind augustus uitkwam) bestelde. De roman focust op de vierhoeksverhouding tussen twee ex-geliefden, Frances en Bobbi, en een ouder, getrouwd koppel. De vele verwijzingen naar literatuur en literatuurtheorie (Frances en Bobbi zijn poetry performers en Frances studeert Engels aan de universiteit) vond ik soms interessant, soms overdreven intellectualistisch. In die zin deed dit boek mij bij wijlen denken aan The Idiot van Elif Batuman, een boek waar ik halverwege mee stopte omdat de metareflectie van de universiteitsstudenten mij nogal irriteerde. Conversations with Friends is een boek over blanke mensen die niets tekort komen, maar emotioneel zo instabiel zijn dat ze zich niet recht weten te houden en dan maar met elkaar in bed duiken. Binnen dat segment van de literatuur is het vast een prima boek, maar over het algemeen lees ik liever iets dat mijn horizon verbreedt in plaats van verengt. Geen idee dus wat ik met dat tweede boek ga doen.

Jij zegt het van Connie Palmen nam ik vrij impulsief mee uit de bib. Ik had al vaker van het boek gehoord en ook eerder al andere werken van Palmen gelezen, maar dit boek stond niet meteen vanboven op mijn lijstje. Toen ik het begon te lezen, begreep ik ook meteen waarom. De stijl van Palmen is, op zijn zachtst gezegd, nogal lyrisch. Nu hou ik wel van mooi geschreven zinnen, maar in dit boek lijkt aan elke zin zo geschaafd dat het de leeservaring in de weg begint te staan – alsof je er door de overdreven stilering elke keer aan herinnerd wordt dat je een boek aan het lezen bent. Aan dat gevoel moest ik dus even wennen. Los daarvan ben ik blij dat ik het gelezen heb. Jij zegt het vertelt over het huwelijk van Sylvia Plath en Ted Hughues, vanuit Hughes’ perspectief. Nu ben ik niet meteen een enorme Plath of Hughes kenner (zelfmoord door vergassing in de oven – de populaire verhalen ken ik natuurlijk wel, al was het maar door de Gilmore Girls-referenties), dus gaf dit boek mij een eerste inkijk in het leven van dit beruchte literaire koppel. Het interessante aan deze roman is dat het natuurlijk een roman betreft, maar dat het boek leest als een autobiografie. Je vergeet voortdurend dat het niet echt Hughes is die over zijn leven schrijft. Dat Palmen daarin slaagt, zegt voor mij veel over de kwaliteit van het boek. Ik ben meteen ook benieuwd geworden naar het werk van Plath en Hughes. The Bell Jar staat al een tijdje stof te vergaren in mijn boekenkast. Misschien moet ik die de komende tijd dus maar eens ter hand nemen.

Ik las deze zomer ook twee boeken die ik opgestuurd kreeg om te recenseren. Een daarvan was Het Japanse winkeltje van Isabelle Artus. In mijn recensie schreef ik dat het een magisch-realistische roman is over de kracht van verhalen, de invloed van populaire cultuur op het alledaagse leven en hoe ideaalbeelden soms aan stukken kunnen vallen. Dat klinkt met opzet nogal abstract. Het is moeilijk uit te leggen waar Het Japanse winkeltje nu precies over gaat, omdat het op zich een nogal absurd verhaal is, maar wel een met verschillende lagen. Die uitleg maakt het vast niet concreter. Het verhaal gaat in hoofdzaak over twee Franse twintigers die elk op hun eigen manier gefascineerd zijn door Japan en die fascinatie in hun hele bestaan doortrekken. Het meisje belandt uiteindelijk in een opleiding om geisha te worden, de jongen wordt eerst samoerai en uiteindelijk (bijna) monnik. Soms vond ik de verhaallijn nogal bij de haren getrokken, maar tezelfdertijd was het boek voor mij – net omwille van de absurditeit – een reflectie op een samenleving waarin alles en iedereen maakbaar is en zogenaamd kan worden wie hij/zij wil. En over hoe dat soms lukt, en soms niet.

De verloren toon van Lida Winiewicz, ten slotte, is het enige non-fictie boek dat ik deze zomer las. In deze memoires vertelt Lida over haar jeugd in Wenen, een jeugd die vooral getekend wordt door de Tweede Wereldoorlog. Hoewel de negentigjarige schrijfster in Oostenrijk wereldberoemd is, is deze vertaling van haar jeugdmemoires haar debuut in België en Nederland. Wat ik leuk vond aan dit boek, is de jeugdige, onbezonnen en vrolijke toon waarmee Lida schrijft over haar ervaringen als een kwart Joodse in een door nazi’s bezette stad. Let wel, het kinderlijke perspectief neemt niet weg dat het boek soms recht naar het hart gaat of bij bepaalde passages heel confronterend is. Mij bleef vooral volgend citaat bij. Als er een Amerikaanse soldaat met zijn parachute in een boom blijft steken, schrijft Lida daarover: “Misschien is er vandaag in de Verenigde Staten een grootvader die zijn kleinkinderen over de Tweede Wereldoorlog in Europa vertelt: ‘As I was shot down over Vienna, a young girl smiled at me!’ En de kleinkinderen knikken toegeeflijk en friemelen aan hun tablets. Ze hebben het verhaal al minstens tien keer gehoord.” Ik denk dat dit citaat mij vooral aangreep, omdat ik, als het over de Tweede Wereldoorlog gaat, ook wel eens denk “hebben we dat verhaal al niet genoeg gehoord? valt daar echt nog iets nieuws over te zeggen?”. Dit boek bewijst voor mij absoluut het tegendeel.

Zo. Dit waren ze dan, mijn zomerboeken van 2018. Ondanks de hitte toch nog een mooie lijst. Nu het september is, neig ik meteen weer naar meer atmosferische verhalen. Kwestie van al een beetje te anticiperen op de herfst. (Terwijl ik dit schrijf is het buiten trouwens 25 graden. Seizoenen zijn tegenwoordig blijkbaar relatief geworden.) Over een paar maanden komt er dus heus wel een #eenplekomtelezen herfsteditie aan. Hoezeer ik daar naar uitkijk, je hebt geen idee.

-2 Comments-

  • October 5, 2018 at 7:30 am

    Ik vond The Bell Jar heel goed, soms wat pijnlijk herkenbaar, en Red Clocks klinkt ok heel goed, die gaat op mijn te-lezen-lijstje

    • October 5, 2018 at 8:32 am
      Sigrid

      Ik weet niet zo goed wat ik ervan moet verwachten. Ik denk dat ik er daarom niet meteen naar neig om het te lezen, maar ooit vast wel!

Leave a Reply